ســرخـط خـبــرهـا :
یکشنبه 8 شهریور 1394 / 21:03|کد خبر : 10|گروه : کردستان

گزارش/

شهر «زرینه هوه تو» نامی عجین شده با سرما

شهر «زرینه هوه تو» نامی عجین شده با سرما

زَرّینه هوه تو شهری است در شهرستان دیواندره از توابع استان کردستان در غرب ایران، این شهر در بخش کرفتو شهرستان دیواندره قرار گرفته است.

به گزارش خبرنگار سارال خبر، زَرّینه (کُردی : Zerrîne) شهری است در شهرستان دیواندره از توابع استان کردستان در غرب ایران. این شهر در بخش کرفتو شهرستان دیواندره قرار گرفته است. جمعیت این شهر در سال ۱۳90، برابر با 1854نفر بوده است.
بخش كرفتو بيش از 19هزارنفر جمعيت دارد و در 20كيلومتري جاده دیواندره ‌ـ سقز با مركزيت شهر زرينه واقع شده است.

شهر زرینه در جاده دیواندره به سقز واقع شده‌است. زرینه از سردترین و مرتفع‌ترین شهرهای استان کردستان و ایران است. زرینه در سال ۱۳۷۹به شهر تبدیل شد.

این شهر در فاصله 15كيلومتري جنوبي غارکرفتو قرار گرفته است و علت نامگذاری این بخش نیز به دلیل وجود غار باستانی و طبیعی کرفتو می باشد.

در شهر زرینه یک شعبه از بانک کشاورزی،اداره پست،بخشداری،کلانتری،درمانگاه روستایی،مرکز جهاد کشاورزی،دبیرستان شبانه روزی دخترانه و پسرانه در رشته های نظری یک پمپ بنزین،کارخانه آرد،ایستگاه سی ان جی برای سوخت ماشین، تعاون روستایی و چندین مرکز دیگر وجود دارد.

دبیرستان شبانه روزی پسرانه ان  در سال 1379 بنا گردید.این دبیرستان دارای 8 کلاس آموزشی مجهز به سالن اجتماعات ، آزمایشگاه ، ITو خوابگاه می باشد. متراژ کل ساختمان 3000 متر می باشد.تعداد کل دانش آموزان 176نفر (متوسطه اول و دوم) می باشد که تعداد 100نفر دانش آموزان خوابگاهی هستند. تعداد 36نفر بصورت ترددی و تعداد40 نفربصورت روزانه در این دبیرستان مشغول به تحصیل می باشندتعداددانش آموزان متوسطه اول43نفر وتعداددانش آموزان متوسطه دوم133 نفر است.دبیرستان دارای 3 کلاس پایه اول عمومی ، 1کلاس در پایه دوم (رشته تجربی)،1 کلاس در پایه سوم (رشته تجربی)ودوکلاس متوسطه اول (سال اول و دوم) می باشد.

همواره در بین عوام و خواص نام این شهر به «زرینه هوه تو» مشهور بوده و خواهد بود لذا هرگونه تلاش برای تغییر نام آن بی اثر و بی نتیجه خواهد بود و در فرهنگ نام های جغرافیایی تلاش بر این است که اسامی محل ها بر اساس نام تاریخی و محلی آن ها در نقشه ها درج گردد بنابراین مناسب ترین و آشناترین نام برای اهالی منطقه همان زرینه هوه تو یا اوباتو است نه نگین برفی چون زرینه بیشتر دارای هوای سرد و خشک است نه بارش زیاد و برای اثبات نوشته های خود آماری از دوره 30 ساله اقلیم این منطقه ارائه نموده ام که در پایان نامه علمی کار شده است.

اوباتو(هوه تو)در لغت نامه دهخدا

اوباتو. [ اُو ] (اِخ ) هَوَتو. نام یکی از دهستانهای ششگانه ٔبخش دیواندره ٔشهرستان سنندج . این دهستان در شمال بخش واقع شده و محدود است از طرف شمال به بخش تکاب از شهرستان مراغه ، از طرف خاور بدهستان قره تور، از باختر بدهستان تیلکوه و از جنوب بدهستان سارال . منطقه ٔدهستان کوهستانی کم شیب و خاکی برای زراعت غلات دیم مناسب و هوای آن سردسیری است . بلندترین کوه در جنوب باختری دهستان واقع شده و معروف بکوه حاج سید است که بلندترین قله ٔآن 2614گز ارتفاع دارد. منطقه دهستانی فلاتی است مرتفع که پست ترین نقطه ٔآن (آبادی سیرپائین ) 1980 گز از سطح دریا مرتفعتر است و به همین مناسبت زمستان دهستان بسیار سرد و تابستان آن معتدل میباشد. سرچشمه  رودخانه یول کشتی از دره های متعدد این دهستان است که پس از گذشتن از دهستان قره تور در اراضی آبادی گنبد از شهرستان بیجار به رودخانه ٔقزل اوزن ملحق میگردد. راه شوسه ٔسنندج به سقز ازاین دهستان میگذرد و آبادیهای مظفرآباد و زرینه در کنار شوسه واقع گردیده اند. آبادی کرفتو که دارای غارتاریخی مهمی است در این دهستان واقع شده است . دهستان اوباتو از 44 آبادی تشکیل شده و جمعیت آن در حدود 9 هزار نفر میباشد. قراء مهم دهستان عبارت است از: کرفتو. ابراهیم آباد. کلکه جار. کس نزان . مران . زرینه . انبار آب . گومه قوچان . محصول عمده دهستان غلات ، حبوبات و لبنیات است . (از فرهنگ جغرافیایی ایران ج 5).

منطقه شکار ممنوع زرینه اوباتو، دیواندره

منطقه شکار ممنوع زرینه اوباتو دشتی مرتفع با ارتفاع 2200 متر از سطح دریا است که از سردترین مناطق ایران محسوب میگردد. در قسمت غربی دشت، کوه چهل چشمه واقع شده و در جنوب این کوه دشت سرسبز سارال قرار گرفته است. اين زيستگاه با مساحتي درحدود 24000 هكتارزيستگاه پرنده حمايت شده و روبه انقراض ميش مرغ  با نام محلي ميش سي و نام علمي otis tarda  بوده است. دراين رابطه برنامه هاي حفاظتي و مطالعاتي در دست اقدام مي باشد.

یشتر مساحت دشت زیرکشت گندم رفته است اما در تپه ماهورها گیاه درمنه به‌عنوان گیاه غالب به چشم می‌خورد. میش‌مرغ‌ها از بهار تا پاییز در این منطقه دیده می‌شوند و گاهی نیز جوجه‌آوری می‌کنند. این منطقه علاوه بر میش‌مرغ‌ها زیستگاه درنای معمولی، کوکر شکم سیاه، کبوتر چاهی، دلیجه و سارگپه پابلند نیز محسوب می‌شود.

حیات وحش

میش مرغ (Otis tarda) یکی از بزرگ‌ترین پرندگان ایران است که از نظر حفاظتی در فهرست قرمز اتحادیه جهانی حفاظت (IUCN) در طبقه آسیب‌پذیر (VU) قرار دارد.

همچنین این‌گونه یکی از پرندگان نادر ایران محسوب می‌شود که در سال 1346 از سوی کانون شکار و صید آن زمان و سازمان حفاظت محیط‌زیست فعلی «حمایت شده» اعلام شد. ولی با وجود تمامی این اقدامات، ضروری است از شکار آن جلوگیری شود و برای حفاظت از محل‌های جوجه‌آوری آن به‌ویژه در شمال غرب کشور اقدامات جدی و فوری به عمل‌ آید. یکی از مهم‌ترین محل‌های تجمع و زادآوری میش‌مرغ‌ها در ایران دشت‌ هوه تو در منطقه زرینه است.

 شکار میش‌مرغ‌ها در دهه اول انقلاب و قبل از آن یکی از مهم‌ترین دلایل کاهش جمعیت این‌گونه بوده است. اغلب زیستگاه‌های این‌گونه شامل تپه ماهورهای کم ارتفاع و دشت‌های باز، به‌مزارع کشاورزی به‌خصوص به اراضی دیم کم بازده تبدیل شده است. تبدیل اراضی، این‌گونه را ناچار کرده که مزارع گندم، نخود و جو را به‌عنوان زیستگاه خود انتخاب کند. این عامل در مراحل مختلف کاشت، داشت و برداشت محصولات، یعنی در تمام مراحل کشت و زرع به پرنده استرس وارد کرده و همیشه آن را در معرض تهدید و خطر قرار می‌دهد. کاهش شدید جمعیت میش‌مرغ در اغلب زیستگاه‌های مهم آن به‌دلیل چرای بی‌رویه، تخریب پوشش گیاهی، فرسایش خاک، ناامن شدن منطقه و کاهش غذا برای این‌گونه نیز بوده است.

همچنین بروز پدیده خشکسالی در سال‌های 74 تا 80 نیز از جمله عوامل طبیعی مهم در کاهش جمعیت میش‌مرغ بوده است، زیرا در زمان خشکسالی گندمزارها و سایر مزارع از جمله مزارع نخود که محل تخم‌گذاری و تغذیه این پرنده بود، خشک شده و یا ارتفاع رویشی آنها برای انتخاب محل آشیانه‌سازی و استتار مناسب نبوده است. مسئله مهم دیگر تردد مالکین مزارع در منطقه است. این موضوع باعث رم‌کردن و فرار میش‌مرغ‌ها از لانه می‌شود. همچنین برخی افراد آگاهانه یا بدون آگاهی اقدام به جمع‌آوری تخم‌ها یا جوجه‌ها می‌کنند که این کار خسارت جبران ناپذیری به جمعیت گونه و تنوع ژنتیک آن وارد می‌کند.

ایستگاه هواشناسی زرینه اوباتو و ویژگی های اقلیمی آن:

طول جغرافیایی :    '55˚46                     عرض جغرافیایی :     '04˚36                     ارتفاع : 2142

شهر کوچک زرینه که در مرکز دشت اوباتو قرار دارد از سردترین شهرهای استان محسوب می گردد و در قسمت غربی شهرستان ، کوه چهل چشمه واقع شده و در جنوب این کوه دشت سرسبز سارال قرار دارد. ایستگاه هواشناسی زرینه در فاصله 150 متری از جاده سنندج –سقز احداث شده است .

·         نوع ایستگاه سینوپتیک اصلی

·         ایستگاه در سال 1368 تاسیس گردید

·         عملیات دیده بانی در طی 24 ساعت با کد سینوپ و متار انجام می شود

·         ایستگاه دارای پوشش گیاهی طبیعی است و مانعی در اطراف آن وجود ندارد

·         فاصله پلاتفرم از جاده حدود 150 متر است

·         جابجایی در ایستگاه انجام نشده است

میزان دما و بارندگی در زرینه اوباتو:

بررسی پارامترهای میانگین حاقل¬های دمای هوا در ماه¬های مختلف زرینه اوباتو نشان می¬دهد که مقدار این پارامتر در پنج ماه از سال به زیر صفر درجه سانتیگراد می¬رسد.این میانگین در دی ماه 10.4- درجه بوده ودر تیر ماه 13.3 درجه است.میانگین سالانه 1.4 درجه محاسبه شده است.

 میانگین حداکثرهای دما در این محدوده در دی ماه 1.6-  به دست آمده و بیانگر آن است که در دو ماهه دی وبهمن دمای حداکثر در زیر سطح دمای یخبندان می¬باشد.تابستان زرینه اوباتو زیاد گرم نبوده و حداکثر دمای ثبت شده کمتر از 37 درجه بوده ولذا میانگین حداکثر دما برای تیر 29.4 درجه محاسبه شده است.میانگین سالانه حداکثر دما 13.4 درجه است.

میانگین ماهیانه در زرینه اوباتو در دی ماه کمترین مقدار نسبت به سایر ماه¬های سال بوده وبرابر 6- درجه می-باشد.بیشترین میانگین دمای ماهیانه در تیر ماه 21.3درجه به دست آمده است.میانگین سالانه نیز 7.4 درجه است.

کمترین دمای ثبت شده(حداقل مطلق دما) در ایستگاه زرینه اوباتو 22.6- درجه در بهمن ماه ثبت شده است.

شهر «زرینه هوه تو» نامی عجین شده با سرما

 

بارندگی¬های ماهانه

 مطالعه جدول شماره3-10 مشخص می¬سازد که در محدوده زرینه اوباتو در همه ماه¬های سال بارندگی وجود دارد و بیشترین رقم، به میزان 77.3 میلی متر اختصاص به فروردین ماه دارد و کمترین آن به میزان 1.8 میلی متر مربوط به شهریور ماه است. میانگین سالانه بارندگی این محدوده 426.2 میلی متر محاسبه شده است.

بارندگی¬های فصلی

مقادیر بارندگی فصلی ثبت شده در جدول 3-13 نشان می¬دهد از مقدار بارندگی  سالانه(426.2 میلی متر) مقدار 145.5 میلی متر آن در حدود 34.1 درصد در فصل زمستان و مقدار 132.2 میلی متر با 31 در صد در فصل بهار و مقدار 7.4 میلی متر یعنی 1.7 درصد در تابستان و 141.1 میلی متر به مقدار 33.1 در صد در فصل پاییز نزول می¬کند.

شهر «زرینه هوه تو» نامی عجین شده با سرما

حداکثر بارندگی روزانه

 براساس آمار،حداکثر بارندگی یک شبانه روز 54 میلی متر بوده که در آبان ماه رخ داده است.در زرینه اوباتو احتمال وقوع رگبارهای شدید در پاییز و بهار بیش از سایر فصول می¬باشد. در ایستگاه مذکور در 60 روز از سال میزان بارندگی مساوی یا بیشتر از یک میلی متر بوده و در 28 روز از سال مساوی یا بیشتر از 5 میلی متر و در 12 روز از سال میزان بارش 10 میلی متر بیشتر یا مساوی آن می-باشد(سازمان هواشناسی کشور ،1380،ص113).

 

شهر «زرینه هوه تو» نامی عجین شده با سرما

بادهای زرینه:

جهت بادهای غالب زمستان محدوده زرینه اوباتو کلا جنوبی بوده و سرعت آن بین 6.2 تا 5.2 متر بر ثانیه بوده است. ودر فروردین ماه با همان جهت سرعتی برابر 6/6 متر بر ثانیه محاسبه شده است. به جز مرداد ماه که بادجهت جنوبغربی دارد از شهریور تا فروردین جهت باد غالب غربی است.جهت باد غالب سالانه زرینه غربی بوده و میانگین سرعت آن 5.8 متر بر ثانیه می­باشد. متوسط سالانه آن 15.4 درصدمی­باشد. برطبق آمار جریان هوا در ماه­های سرد به نسبت آرامتر از ماه­های گرم می­باشد و به طور کلی 52.8 درصد از ایام سال وزش باد وجود نداشته و اصطلاحا درصد باد آرام سالانه این محدوده بیش از 50 درصد می­باشد.

ایستگاه زرینه اوباتو واقع در شمال حوضه دارای اقلیم نیمه مرطوب است واین به خاطر ارتفاع نسبتا زیاد وعرض جغرافیایی  بالا است. با وجود اینکه بارندگی سالانه ایستگاه مذکور نسبت به سنندج کمتر است اما چون زرینه ارتفاع بیشتر داشته و دمای آن نسبت به سنندج پایین تر بوده این کمی بارش بخاطر دمای سردتر جبران شده است.

 

معادن زرینه:

زرينه در كانون معادن آهن، گوگرد و مرمر كردستان با فواصل كم قرار دارد. معدن آهن ظفرآباد در فاصله 3 كيلومتري، معدن مرمر ابراهيم‌آباد درفاصله 5 كیلومتري و معدن گوگرد نيز درفاصله 15 كيلومتري زرينه واقع شده است. معدن شن كوهي و معدن گوگرد در فاصله 2كيلومتري اين شهر مرتفع قرار دارند. همچنين دشت اوباتو بخشي از معادن طلاي شهرستان تكاب را در خود جاي داده است و استفاده بهينه از همجواري با اين منابع ارزشمند، توجه بيشتر به اين شهر را مي‌طلبد.

 

 

 

شهر «زرینه هوه تو» نامی عجین شده با سرما

 

 

گردآوری:بیژن تکاور

انتهای پیام/



برچسب ها :

زرینه اوباتودشت هوه تودیواندرهسارال خبر

نظرات کاربران :

کامران [شنبه 28 شهریور 1394 | 13:26] پاسخ

ممنون کاک بیژن عالی بود

دیلان [یکشنبه 19 مهر 1394 | 21:49] پاسخ

خیلی عالی بود ممنو ن

دیدگاه های ارسالی شما، پس از تایید توسط مدیریت در وب سایت منتشر خواهد شد.
پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط با خبر باشد منتشر نخواهد شد.

نام *
 

کد امنیتی
 
   
Saral Khabr Telegran Channel
آخرین اخبار
پربازدیدترین های یک ماه اخیر